11000 Beograd, Knez Mihailova 33/II   office@nemesis-travel.rs   +381 11 3038-222

BERLIN, GRAD SA BURNOM ISTORIJOM

 Opis grada:

Berlin je najveći i glavni grad Nemačke sa 3.397.469 stanovnika (podatak iz jula 2013). Pre Drugog Svetskog rata imao je 4.3 miliona stanovnika. Berlin je drugi po redu najveći grad Evropske unije posle Londona. Od 1949. do 1990. bio je podeljen na Istočni Berlin i Zapadni Berlin.

Berlin je smešten na rekama Špreji i Hafel na severoistoku Nemačke. Berlin je jedna od 16 nemačkih država, i sa svih strana je okružen državom Brandenburg.

Pred kraj Drugog svetskog rata, Berlin je bio uništen 70% zahvaljujući savezničkim bombardovanjima i uličnim borbama. Zbog toga je nazvan ''Vremenskom nulom'' što je značilo novi početak za grad. Veliki Berlin je podeljen u četiri sektora od strane Saveznika, Londonskim protokolom (1944): svaki za

→ SAD (obuhvatao opštine: Nojkeln, Krojcberg, Tempelhof, Šeneberg, Šteglic, Celendorf)

→ Ujedinjeno kraljevstvo (obuhvatao opštine: Tirgarten, Šarlotenborg, Vilmersdorf, Špandau)

→ Francusku (obuhvatao opštine: Veding i Rajnikedorf)

→ Sovjetski Savez (obuhvatao opštine: Mite, Prenclauer berg, Pankov, Vajsenze, Fridrihshajn, Lihtenberg, Treptov i Kepenik.)

Berlin je bio smešten u sred sovjetke okupacione zone Nemačke i postao prirodna tačka suprostavljenih strana u Hladnom ratu. Kada je 26. juna otpočela Staljinova Berlinska blokada, zapadni saveznici su Zapadni Berlin snabdevali tzv. vazdušnim mostom, nazvan od strane Berlinaca. Berlinski sovjetski sektor, Istočni Berlin, je postao glavni grad istočne Nemačke, kada je formirana od Sovjetske okupacione zone u oktobru 1949. Zapadna Nemačka je formirana 23. maja 1949.g. Od američke, britanske i francuske zone, glavni grad je bio u Bonu. 13. avgusta 1961. podignut je Berlinski zid, razdvojivši Zapadni Berlin od Istočnog i ostatka Nemačke.

Šezdesetih godina dvadesetog veka, Berlin je bio centar evropskih studentskih protesta.

Berlinski zid je probijen 19. novembra 1989. Tokom Nemačkog ujedinjenja 03. oktobra 1990, zid je skoro potpuno srušen. Ostali su mali delovi, koji najviše služe kao podsetnici i turističke atrakcije. Nemački Bundestag je juna 1991. izglasao odluku da glavni grad Nemačke umesto dotadašnjeg Bona bude Berlin. Berlin je ponovo postao glavni grad Nemačke. Ministri i vladina administracija su se u Berlin preselili 1997/1998.

Koordinate: 52°30′59″N13°22′39″E

Površina: 892km²

Država: Nemačka

Uređenost države/grada:

Nemačka je ustavna savezna republika, čiji se politički sistem zasniva na Ustavu iz 1949. godine. U njoj vlada parlamentarni sistem u kojoj kancelar ima najvažniju ulogu, a koga bira parlament.

Parlament – Bundestag, se bira svake pete godine kombinovanim sistemom neposrednog i proporcionalnog biranja. Šesnaest pokrajina predstavlja federalni nivo Bundesrata (Federalni savet), koji je izazvao mnogo polemika na račun odnosa sa Bundestagom zbog neusaglašenosti prilikom donošenja odluka i jednog i drugog dela, što politički sistem čini vrlo komplikovanim.

Funkcija šefa države je poverena predsedniku, kome je ograničena moć odlučivanja na ceremonijalne i reprezentativne dužnosti. Ali on ima pravo da odbaci potpisivanje zakona i da ga vrati nazad u parlamentarnu proceduru. Pored toga zadužen je za raspisivanje izbora i raspuštanje parlamenta. Predsednika biraju parlament i savezni savet zajedno. A taj skup za izbor predsednika se zove savezni skup (Bundesversammlung).

Sudsku vlast uključuje Savezni ustavni sud Nemačke, Savezni vrhovni sud, Savezni administrativni sud, i nekoliko saveznih sudova, odgovornih za kontrolisanje nižih sudova. Svi niži sudovi su osnivani od strane saveznih država.

Kao članica EU, Nemačka podleže i evropskim sudovima. Tu je pre svega Evropski sud u Luksemburgu.

Berlin je postao nezavisna država danom nemačkog reujedinjenja 03. oktobra 1990. godine, i jedna je od tri države u Nemačkoj koja je ujedno i grad (pored Hamburga i Bremena).

Bivši Zapadni Berlin je bio država od osnivanja Zapadne Nemačke 23. maja 1949. godine, ali je bio oslonjen na zapadne vojne saveznike, i nije bio tehnički deo Zapadne Nemačke. Istočni Berlin je bio glavni grad Istočne Nemačke od 1949. godine do 1990. godine, što je bilo protivno dogovoru četiri najveće sile.

Berlinom upravlja Senat Berlina, koji se sastoji od Gradonačelnika i 8 senatora, koji imaju ministarski status. Gradonačelnik je predstavnik države Berlin. Trenutno, ovo mesto pripada Klausu Voverajtu (SPD).

Gradski i državni parlament se naziva ''Abgeordnetenhaus'' ili kuća predstavnika građana.

Berlin je podeljen na 12 opština. Svaka opština ima vladu, koju čine pet ministara i predsednik.

Valuta: EUR

Broj stanovnika: 3.397.469

Etnička struktura Nemačke:

Nemci 91.5%, Turci 2.4%, ostali 6.1%

Gustina naseljenosti: 3.831st/km²

Vremenska zona: UTC +1, +2

Internet domen: .de

Pozivni broj: +49

Službeni jezik: nemački

Nezavisnost:

-Nemačko carstvo 18.01.1871.

-Federalna republika 23.05.1949.

-Ujedinjenje Nemačke: 03.10.1990.

Privreda:

Nemačka je četvrta po veličini privredna sila na svetu posle SAD, Kine i Japana, ali ekonomski daleko najjača država Evrope. Deo je najveće svetske privrede – EU.

Nemačka je bogata i tehnološki veoma jaka. Njena privreda je osetila teškoće tokom 90-ih godina. Iako je spoljna trgovina vrlo uspešna, nezaposlenost je jedan od glavnih problema poslednjih decenija. Modernizacija i pripajanje privrede Istočne Nemačke ispostavio se kao skup i dugoročan problem, sa godišnjim transferom sa zapada na istok u iznosu od oko 70 milijardi dolara. Nemačko stanovništvo je u evropskom proseku staro, ali kombinacija sa visokom stopom nezaposlenosti, doprinelo je da se teret troška za socijalno osiguranje uveća. Strukturalna krutost na tržištu radne snage, uključujući stroge propise u deljenju plata na nacionalnom novou, učinili su nezaposlenost hroničnim problemom. Lokalna tržišta doživljavaju probleme, prvenstveno zbog socijalnih beneficija. Smanjenje poreza na dobit i dohodak u 2001. godini nije sprečio pad u spoljnotrgovinskoj razmeni.

Nemačka privreda se, posle decenije stagnacije, polako oporavlja. Kao jedna od najmnogoljudnijih članica EU, sa potrošačima koji važe kao štedljivi, raspolaže velikim brojem diskontnih supermarketa, koji su, da bi izbegli visoke troškove posrednika, u stalnoj potrazi za što jeftinijim direktnim dobavljačima. Ipak, i pored toga što nastoje da imaju niske cene u nabavci, svi lanci supermarketa zahtevaju visok kvalitet i preciziran poslovni odnos koji predstavlja jedan od najbitnijih faktora za saradnju sa nemačkim preduzećima. Industrijska roba se kupuje, uglavnom, preko velikih posrednika. Što se maloprodaje tiče, pet vodećih firmi drže dve trećine tržišta. Tu su, pored starih, prepoznatljivih kompanija, kao što su Edeka, Aldi, Špar itd. i novi lanci supermarketa, kao što su Lidl, Metro ili Reve. Ova grana ima godišnji obrt od preko 400 milijradi evra.

O veličini i značaju prodaje u nemačkim supermarketima govori i činjenica da u Nemačkoj na milion stanovnika postoji 250 supermarketa.

Kao deo zajednice EU-a, Nemačka ima važnu poziziju i u Evropi. Nemačka je mnogim zemljama Evrope najvažniji partner u uvozu. Nemačka najviše izvozi mašine, vozila, hemikalije, metale, industrijske proizvode, prehrambene proizvode, kao i tekstil. Najvažnija privredna grana Nemačke su usluge. U tercijarnom sektoru radi najveći broj zaposlenih. Glavni sektori su trgovina, zdravstvo i obrazovanje, kao i sektor osiguranja u kome su mnoge nemačke osiguračke kuće najpoznatije na svetu.

Bruto nacionalni dohodak(nominalno) Nemačke, 2013 iznosio je oko 3,636 milijardi dolara, te 40,007 dolara po glavi stanovnika (mereći paritetom kupovne moći). Inflacija prema izvorima iz 2014. godine iznosila je 1.04%.

Religija:

Nemački ustav, se zalaže za slobodu vere i veroispovesti, te kaže da se niko ne sme diskriminisati zbog vere. Katoličanstvo je bila glavna religija u Nemačkoj do 16. veka, kad je reformacija drastično promenila stanje. Martin Luter se 1517. godine suprostavio katoličkoj crkvi i osnovao protestantizam. Danas većina protestanata u Nemačkoj spada u Nemačku evangelističku crkvu.

Oko 30% stanovnika su protestanti, i oko 30% katolici, 30% onih koji se nisu izjasnili kao vernici.

Preostalih 10% stanovništva čini 3.3 miliona muslimana, 1.2 miliona pravoslavaca, milion ostalih hrišćana, milion članova zajednica s posebnim statusom, milion članova novih religioznih pokreta, milion članova duhovnih zajednica, 150.000 Jevreja, 150.000 budista i 100.000 hinduista.

Klima:

Prema Kapenovoj klasifikaciji klimata Berlin ima umerenokontinentalu klimu. Leta su topla sa srednjom maksimalnom temperaturom između 22 i 25 stepeni, i srednjom minimalnom temperaturom u intervalu od 12 do 14 stepeni, dok su zime hladne sa prosečnom najvišom temperaturom od 4 stepena i prosečnom najnižom temperaturom između -2 i 0 stepeni. Proleće i jesen su obično prohladni. Centar Berlina poseduje svoju mikroklimu, jer zgrade zadržavaju toplotu. Zbog toga, temperature u gradu mogu biti i do 4 stepena veće od temperatura u prigradskim oblastima.

Kišta pada ravnomerno tokom cele godine, a godišnji prosek padavina je 570mm. Iako lake snežne padavine obično traju od decembra do marta, snežni pokrivač se ne zadržava dugo. Međutim, zima 2009/2010 je bila izuzetak, jer je snežni pokrivač bio prisutan od kraja decembra do početka marta.

Клима Берлина

Показатељ

Јан

Феб

Мар

Апр

Мај

Јун

Јул

Авг

Сеп

Окт

Нов

Дец

Годишње

Апсолутни максимум, °C

15,2

18,6

25,1

30,9

33,2

35,0

37,2

37,7

34,2

27,5

19,5

15,7

37,7

Средњи максимум, °C

2,9

4,2

8,5

13,2

18,9

21,6

23,7

23,6

18,8

13,4

7,1

4,4

13,4

Средњи минимум, °C

−1,9

−1,5

−1,3

4,2

9,0

12,3

14,3

14,1

10,6

6,4

2,2

−0,4

5,7

Апсолутни минимум, °C

−21

−26

−16,5

−6,7

−2,9

0,8

5,4

4,7

−0,5

−9,6

−16,1

−20,2

−26

Количина падавина, mm

42

33

41

37

54

69

56

58

45

37

44

55

571

Šta videti/posetiti:

→ Berlinska katedrala (Berliner Dom)

Istorija ove katedrale počinje još davne 1465. godina kada ova katedrala nije imala izgled kakav ima danas. Tada je to bila kapela posvećena Svetom Erazmu uklopljena u Berlinski dvorac, kraljevsku palatu koja se nalazila na tom području. Crkva je od kako je sagrađena bila katolička, ali u prvoj polovini XVI veka postaje protestantska. Sredinom XVIII veka je u potpunosti uništena, kako bi se napravilo mesta za proširenje dvorca. Nova crkva preseljena je severno od Dvorca i završena je 1750. godine u baroknom stilu. Ali i ona je imala relativno kratku istoriju i uništena je kako bi se oslobodio prostor za novu, impozantnu građevinu, koja se održala do danas.

1894. godine položen je kamen temeljac nove katedrale, a gradnja katedrale sa impresivnom 114 metara visokom kupolom dovršena je 1905. godine. Gradnja je koštala tadašnjih 11.5 miliona maraka, što se procenjuje na današnjih 180 miliona evra. Berlinska katedrala neobično je bogato uređena za crkvu protestantskog tipa, a njenu upečatljivost mnogi objašnjavaju željom da ona bude protestantska verzija Bazilike Svetog Petra u Rimu. Bilo kako bilo, Berlin je početkom XX veka dobio jednu od svojih najlepših znamenitosti, a celo područje koje je okružuje zasigurno je najlepši deo nemačke metropole.

Tokom Drugog svetskog rata Katedrala je u potpunosti uništena a prava obnova je počela tek 1975. godine. Devet godina kasnije započeta je rekonstrukcija unutrašnjosti, a 1993. godine glavni prostor svečano je otvoren. Zanimljivo je da Berlinska katedrala nikada nije bila katedrala u pravom smislu reči, s obzirom da biskup u njoj nikad nije imao svoje sedište. Naime, sedište katoličkog biskupa je u Katedrali Svetog Hedwige-a, a protestantski biskup primarno sedište ima u obližnjoj crkvi Svete Marije.

Radno vreme ove katedrale od Ponedeljka-Subote je od 09.00-20.00, nedeljom i praznicima, radno vreme je od 12.00-20.00

Od 01. oktobra do 31. marta Katedrala se zatvara sat vremena ranije (19.00)

→ Brandenburška vrata

Brandenburška vrata su najpoznatiji gradski simbol i najbolji je svedok burne Nemačke, pa tako i berlinske istorije.

Vrata su izgrađena po naređenju pruskog kralja Fridriha Vilhelma II, a gradnja je trajala tri godine – od 1788. do 1791. Vrata su bila deo gradskih zidina i jedna od 18 vrata kroz koje se ulazilo u Berlin, a njihovo značenje bilo je tim veće što su predstavljala ulaz u gradski centar – Unter den Linden, aveniju koja je vodila do kraljevske palate koja je i dan danas središte berlinskog života. Upravo zahvaljujući toj činjenici, Brandenburška vrata su jedina u Berlinu koja postoje i dan danas.

Kao model pri izgradnji, arhitekta Karl Gothard Langhaus odabrao je Propileju, slavna vrata kroz koja se ulazi u atinski Akropolj. Kako je Propileja predstavljala ulaz u središte antičkog sveta, tako su Brandenburška vrata predstavljala ulaz u središte Pruskog kraljevstva. Gradnja ovih vrata potvrdila je klasično razdoblje u berlinskoj arhitekturi, zbog čega je grad dobio nadimak ''Spreeathen'' (Atina na reci Spree).

Brandenburška vrata sastoje se od 12 dorskih stubova, po šest sa svake strane, koja stvaraju pet prolaza u kojima se nalaze različiti reljefi. Na vrhu strukture nalazi se Quadriga, skulptura četvorostruke konjske zaprege kojom upravlja boginja pobede Viktorija. Izvorna ideja je da ona predstavlja simbol mira koji trijumfalno ulazi u grad.

Ali Quadriga se ubrzo suočila sa suštom suprotnošću mira – ratom. Napoleon je 1806. ušao u Berlin i uzeo Quadrigu kao ratni plen. Osam godina kasnije, Napoleon je poražen i Quadriga se vraća na svoje mesto. Ovoga puta simbolika statue se promenila – boginja mira je postala boginja pobede.

Nakon završetka Drugog svetskog rata, Vrata su se našla na istočnoj strani, uz samu granicu sa zapadnim delom, pa se tako i Berlinski zid, izgrađen 1961. godine nalazio tek nekoliko desetina metara dalje. Simbol mira tako je postao simbol nemačke podeljenosti, sve do pada zida 1989. ispred njega, sa zapadne strane, 1987. godine američki predsednik Ronald Reagan održao je svoj slavni i često citirani govor namenjen sovjetskom kolegi Gorbačovu.

Zid je zaista pao dve godine kasnije, a Vrata su od tada znak ujedinjenosti Nemačke i nade da među Nemcima više nikada neće biti zidova i takvih podela. Početkom ovog veka Brandenburška vrata temeljno su obnovljena, a možemo reći da njihovo bleštavilo odlično simbolizuje novi uspon Berlina, ali i Nemačke kao vodeće evropske sile.

→ Checkpoint Charlie

Leto 1961. godine je bilo vrlo dramatično za Nemce. Sovjetske vlasti su usled odlaska velikog broja stanovnika na zapad u potrazi za boljim životom odlučile podeliti Berlin. Sredinom avgusta je zatvorena granica u započinje gradnja zida.

Od tada je prelazak sa jedne na drugi stranu bio moguć samo uz posebne dozvole i na nekoliko određenih prelaza, od koji je najpoznatiji bio upravo Checkpoint Charlie. Kako se radilo o trećem prelazu koji je sagrađen, a njihova imena započinjala su prvim slovima američke abecede, treći prelaz je nazvan Checkpoint C ili popularnije Checkpoint Charlie.

Svaki od prelaza mogao je koristiti određen broj ljudi, na primer stanovnici zapadnog dela grada, a ovaj prelaz bio je namenjen diplomatama, savezničkim vojnim snagama i strancima uopšteno. To je bio jedini prelaz na kojem su stranci mogli preći s jedne strane Berlina na drugu.

Vremenom je ovaj prelaz postao simbol hladnog rata, a ploča sa natpisom ''You are leaving the American sector'' kao da je stalno podsećala na podelu stanovnika istoga grada i naroda na one slobodne i one koji nisu slobodni.

Nakon pada Berlinskog zida, Checkpoint Charlie je još neko vreme ostao u funckiji, tačnije do službenog nemačkog ujedinjena u oktobru 1990. danas je prelaz većim delom srušen i zbog mnogo novih objekata teško je osetiti ugođaj vremena kada je označavao podelu Berlina, ali možete videti stražarsku kućicu i slavnu ploču sa natpisom o napuštanju američkog sektora. Odmah kraj nje se nalazi Cafe Adler, koji je između ostalog poznat kao okupljalište novinara i špijuna tokom Hladnog rata. Taj kafić je mesto radnje mnogih kriminalističkih i špijunskih filmova i romana a kod Checkpoint Charlie-ja sniman je i Džejms bond iz 1983. godine.

Pored prelaza nalazi se muzej ''Haus am Checkpoint Charlie'' posvećen opisima i prikazima pokušaja bega sa istoka na zapad. Imajući na umu rekvzite koji su se koristili pri begu, među kojima su neki, poput različitih automobila ili omalene podmornice, koji su sačuvani u muzeju, možemo reći da je Haus Am Checkpoint Charlie pravi spomenik mašti stanovnika Istočne Nemačke.

Berlinski zid (ostaci – east side gallery)

→ Mnogim posetiocima Berlina je jedan od glavnih ciljeva videti Berlinski zid, simbol nekadašnje podele između istočnog i zapadnog dela grada. Zid je odavno uglavnom uklonjen, i očuvano je samo nekoliko delova, kao podsetnik na nesretna vremena razdvojenosti i kao turistička atrakcija.

Iako se Memorijalni centar posvećen Berlinskom zidu nalazi blizu centra, sami ostaci zida se nalaze malo dalje u jugoistočnom delu grada. Tamo se nalazi East Side Gallery, više od kilometra dugi komad Berlinskog zida. Slobodno ga možemo nazvati i najvećom svetskom slikovnicom na otvorenom, sa obzirom da je Galerija poznata upravo po izvrsnim ''grafitima'' koji je krase. Slikanje je započelo ubrzo nakon pada Zida 1989., a sa vremenom su brojni umetnici stvorili više od 100 veličanstvenih svedočanstava slobode i želje za trajnim mirom koji će zavladati nakon podela koje su rušenjem Berlinskog zida konačno prevladane.

S vremenom su neke slike oštećene i počele propadati, pa je Galerija zapravo praktično stalno u procesu obnove. To je dovelo i do brojnih kritika, s obzirom da današnji grafiti nisu verna replika izvornih crteža. Osim toga, jedan dio zida je, dug preko 40 metara, 2006. godine zbog gradnje susedne O2 Arene odstranjen i razmešten po drugim delovima Galerije.

Inače, East Side Galerija je najpoznatija po slici ''Mein Gott, hilf mir, diese todliche Liebe zu uberleben'' odnosno slavnom prikazu poljupca između Erika Honekera i Leonida Brežnjeva, tadašnjih političkih vođa Istočne Nemačke i SSSR-a. Mnogi će se setiti i crteža ''Test the Best'', odnosno Trabanta koji probija zid. Tu je još stotinak drugih umetničkih dela, koja će vas fascinirati kreativnošću, naterati na razmišljanje, ali ponekad i dobro nasmejati.

→ Deutscher Dom

Deutscher Dom je jedna od dve crkve na Gendarmen Marktu, prekrasnom berlinskom trgu, između kojih se smestila koncertna dvorana (Konzerthaus). On se nalazi na južnom kraju trga, a na severnoj strani nalazi se slična, ali ne i identična crkva – Franzosischer Dom. Ova imena zapravo su kolokvijalni nazivi nastali znog materinskih jezika korišćenih među vernicima koji su dolazili na svaku od njih.

Gradnja je dovršena 1708. godine pod arhitektonskom palicom Martine Grunberga, a crkva je dobila nemaštoviti naziv ''Neue Kirche''. Kralj Fridrih Veliki 1780. godine naredio je izgradnju tornjeva sa kupolama na dvema postojećim crkvama, što je po nacrtima Karla fon Gontarda i Georga Krisijana Ungera ostvareno pet godina kasnije, kada je Gendarmen Markt i poprimio današnji izgled.

Tokom Drugog svetskog rata građevina je uništena, nakon čega više nije korišćena kao crkva. Obnova je započela 1982. godine, a dovršena je 14 godina kasnije.

Od tada se tamo može pogledati odlična izložba o istoriji nemačke parlamentarne demokratije nazvana ''Wege – Irrwege – Umwege''. Ulaz je besplatan, a različita istorijska razdoblja raspoređena su na čak pet etaža, pa tako zaista možete dobiti izvrstan uvid u modernu nemačku istoriju. Besplatni vodiči mogu vas odvesti u turu od 30tak minuta u razdoblju od 11 do 17 sati. Ako vam je draže samostalno razgledanje, možete se poslužiti besplatnim audio vodičima koji su dostupni na više jezika.

→ Katedrala Sv. Hedvige

Jedna od najbolje skrivanih berlinskih tajni Katedrala sv. Hedvige je prva katolička crkva podignuta u Berlinu nakon Reformacije. Sagrađena je uz posebnu dozvolu kralja Fridriha Velikog, koji je za gradnju donirao i zemljište iza Opere. Crkva je dovršena na Sve svete 1773. godine.

Odabir svetice kojoj je crkva posvećena vrlo je zanimljiv. Naime, Hedviga je svetica zaštitnica Šleske, najvećim delom poljske regije koju je kralj Fridrih osvojio 1742. godine i pripojio Pruskom kraljevstvu. Mnogi katolici iz te pokrajine preselili su se u Berlin u nadolazećim godinama, a već 1747. godine položen je kamen temeljac crkve sa imenom njihove zaštitnice.

Ujedno je ova crkva bila deo nastavka vizije pruskih kraljeva koji su Berlin želeli učiniti novom Atinom na reci Spree. Crkva je napravljena po modelu na rimski Panteon, što je vidljivo po prepoznatljivoj kupoli, ali je cela građevina ipak manjih dimenzija.

1930. godine je osnovana Berlinska biskupija, a crkva Svete Hedvige je time postala katedrala. Tada je doživela i određene izmene, pogotovo u unutrašnjosti, čime je zapravo konačno označen dovršetak gradnje. Ali već deset godina kasnije, kao i većina gradskih znamenitosti, bila je oštećena u bombardovanju, a kupola je izgorela. Pri obnovi je iskorišćena prilika kako bi se katedrala delom izmenila, što se pre svega odnosi na unutrašnjost, koja je u potpunosti redizajnirana. Kupola je takođe dobila nešto izmenjeni oblik, a ovoga puta napravljena je od betona, čime su se izbeglu prethodni problemi sa stabilnošću, ali je osigurano i da ne izgori poput prethodnog izdanja.

Katedralu je moguće razgledati besplatno.

Radno vreme od ponedeljka do subote od 10.00-17.00, nedeljom i praznicima od 13.00-17.00.

→ Museumsinsel:

Museumsinsel je skup pet muzeja smeštenih na severnoj strani reke Spree. Muzeji se nalaze vrlo blizu nekadašnje kraljevske palate, što nije slučajno, s obzirom da je upravo kraljevska porodica bila ta koja je htela da napravi muzejsku četvrt, a veliki deo izloženih dela potiče upravo iz njihovih privatnih kolekcija.

Prvi muzej, koji je projektovao Karl Friedrich Schinkel, završen je 1828. gdine. Smatra se neoklasičnim remekdelom a to je i ujedno najstariji nemački muzej sagrađen upravo za tu funkciju, pa ne čudi što je nazvan ''Altes Museum'' – Stari muzej.

Danas, taj muzej i Katedrala, udaljeni su svega 50tak metara jedan od drugog, i okruženi zelenilom i fontanom, čine možda najlepši gradski trg – ''Lustgarten''- Vrh užitaka, gde se svakodnevno okupljaju brojni stanovnici i turisti, koje žele da uživaju u zaista prekrasnom ugođaju i pogledu na arhitekturu koja ih okružuje.

Ipak, nakon gradnje prvog muzeja, nije se razmišljalo o proširenju kompleksa. Do promene dolazi 1740., kada na presto dolazi Friedrich Wilhelm IV, koji je imao viziju pretvaranja severnog dela u utočište umetnosti i znanja. Nakon Francuske revolucije raste moć srednjeg sloja, a ovim potezom kralj želi da umetnost približi svima. Štaviše, izgradnjom Muzeja nasuprot kraljevske palate i uz Katedralu, sedište religijskih poglavara, šalje se simbolična poruka uspona građanskog sloja i simbioze tri društvena stuba – monarhije, građanstva i religije.

U toku života Fridriha dovršen je samo Novi muzej, ali je napravljen plan i za sledeći muzej – Nacionalnu galeriju, danas Stara Nacionalna galerija.

Novi muzej ima prilično jednostavnu spoljašnost, ali je zato iznutra vrlo raskošno uređen. Nakon Drugog svetskog rata dugo vremena je bio nekorišćen, ali su početkom ovog veka u njemu svoj dom našli Egipatski muzej sa kolekcijom papirusa, Muzej praistorije i rane istorije, kao i kolecija antičikih antikviteta.

Drugi najmlađi, možda i najlepši muzej je Bode Muzej, u početku nazvan Kaiser Friedrich-Museum. Pod tim imenom otvoren je 1904. godine, a naziv je promenjen 1956. godine u čast prvog kustosa Vilhelma fon Bodea. Danas se u njemu nalazi više kolekcija, a najpoznatiji je po zbirci vizantijske umetnosti.

Najnoviji muzej ujedno je i najposećeniji i najpoznatiji – Pergamski muzej (Pergamonmuseum). U njemu su smešteni ''Zbirka klasičnih antikviteta'', ''Muzej drevnog Bliskog istoka'', ''Muzej islamske umetnosti''. Svoju slavu duguje neprocenjivim objektima, prvi je Pergamski oltar, veličanstveni žrtvenik star preko 2000 godina, iskopan na akropolju turskog drevnog grada Pergama, po kome je celi muzej i dobio ime. Drugi su Ištarina vrata, jedna od vrata koja su se koristila za ulaz u Vavilon.

Museumsinsel je zbog svog značaja 1999. godine proglašen delom svetske baštine pod zaštitom UNESCO-a, a jedan od razloga je to što se radi o izvrsnom primeru evolucije dizajniranja muzeja kroz razdoblje u poslednjih 100 godina.

Radno vreme muzeja: Alte Nationalgalerie, Altes Museum, Bode-Museum: 10.00-18.00 (uto, sre, pet- ned), 10.00-20.00 čet, muzeji su zatvoreni ponedeljkom.

Neues Museum i Pergamonmuseum od 10.00-18.00 pon-sre, pet-ned, i od 10.00-20.00 čet.

Cene ulaznica kreću se od 8-12 Eur u zavisnosti od muzeja.

Berlin Museum Pass omogućuje besplatnu posetu u čak 60 muzeja, među kojima su i svi muzeji Museumsinsel.

Berlin Welcome Pass takođe ima kartice koje uključuju besplatne posete kompleksu muzeja Museumsinsel.

→ Reichstag:

Jedno od najčešćih pitanja koja muči turiste je šta je Reichstag, a šta Bundestag? Bundestag je donji dom nemačkog parlamenta i najviše zakonodavno telo u Nemačkoj, a Reichstag je berlinska zgrada u kojoj je Bundestag smešten od 1999. godine, nakon što je tokom nemačke podeljenosti pedeset godina proveo u izbeglištvu u Bonu.

Reichstag je sagrađen 1894. godine kao dom istoimenog parlamenta Nemačkog carstva. Gradnja je počela 1884. godine po nacrtima Paula Wallota, koji je pobedio u konkurenciji skoro 200 idejnih rešenja, a godina završetka gradnje je 1894. Zgrada je bila veliki arhitektonski uspeh, pre svega zahvaljujući čelično-staklenoj kupoli, vrlo modernoj u to vreme. Štaviše, radilo se o pravom remekdelu inženjerstva. Stil gradnje je renesansa, sa elementima baroka i klasicizma.

Ali jedna stvar je nedostajala, iznad ulaza je ostala praznina. Tamo je trebao stajati natpis ''Dem deutschen Volke'' (Nemačkom narodu), ali caru Wilhelmu II, inače vrlo nesklonom parlamentarizmu, ta ideja nije se svidela. Tada je predsednik vlade bio odgovoran upravo njemu, a ne parlamentu odnosno narodu, pa je nedostatak natpisa zapravo realno oslikavao tadašnju situaciju. Ipak, usred Prvog svetskog rata, želeći da udovolji narodu, Wilhelm II odlučio je da dopusti Peteru Behransu da postavlji taj natpisa, koji i danas dominira iznad ulaza.

Već tada je carev uticaj počeo slabiti, a 1918. godine pritisnut očitim porazom u Prvom svetskom ratu, on napušta presto i biva prognan u Holandiju. Jedan od balkona Reichstaga tada je svedočio istorijskom trenutku – SPD-ov Philipp Scheidemann proglasio je sa prozora 9. novembra 1918. godine tzv. Weimarsku republiku, nazvanu po tome što je ustav donesen u gradiću Weimaru u srednjoj Nemačkoj, što je Reichstag konačno učinilo središnjim zakonodavnim telom.

1933. godine u Reichstagu je izbio požar za koji je okrivljen holandski komunista Marinus van der Lubbe, što je tek mesec dana ranije postavljeni premijer Adolf Hitler vešto iskoristio za smanjivanje prava Ustavom i na idućim izborima, održanim svega nedelju dana kasnije, učvrstio vlast. Do kraja Drugog svetskog rata Reichstag se nije koristio za sednice Parlamenta, a nije bio ni obnovljen nakon požara. Štaviše, zgrada je dodatno oštećena tokom savezničkih napada. Slavni su grafiti ili bolje reći poruke kojima su vojnici Crvene armije oslikali zidove Reichstaga, a koji su radi istorijske važnosti delom sačuvani.

Od 1949. nemački parlament zaseda pod imenom Bundestag u Bonu u Zapadnoj Nemačkoj. Od tada Reichstag označava isključivo građevinu u Berlinu, a carski parlament Reichstag odlazi u istoriju.

1961. godine započela je delimična obnova koja je potrajala tri godine, ali je kupola uklonjena. Ipak, 1990. godine je održana službena ceremonija nemačkog ujedinjenja, a godinu kasnije odlučeno je da se nemački parlament sada pod nazivom Bundestag vrati u Berlin, što je konačno ostvareno 1999. godine. Iste godine dovršena je i obnova, pod arhitektonskom palicom slavnog Normana Fostera. Kupolu možete besplatno posetiti, ali je potrebno prethodno se najaviti. Sa vrha se pruža prekrasan pogled na grad, a možete pogledati i malu izložbu, kao i diviti se samoj arhitekturi kupole.

Radno vreme: svakodnevno od 08.00-24.00, poslednji ulazak je u 22.00

→ Alexander Platz/TV TORANJ:

Trg Aleksandar je najveći trg Berlina. Nekada je nosio naziv Ochsenplatz tj. trg volova, da bi posetom Aleksandra II 1805. promenio naziv. Današnji izgled dobio je 1971. godine kada je završena petogodišnja sanacija zbog znatnog oštećenja za vreme rata.

Trgom dominira TV toranj, hotel, fontana Internacionalnog Prijateljstva i svetski sat. Nakon kupovine u nekom od mega marketa i ručkom u restoranu imate mogućnost da posmatrate vratolomije skejtera na posebno postavljenim rampama. U podnožju TV tornja je turistička kancelarija koja po razumnim cenama nudi mape grada, kao i mogućnost kupovine trodnevne muzejske karte po ceni od samo Eur 6 (Eur 12 bez povlastice). Obuhvata više od 30 muzeja najrazličitijih sadržaja. Po ceni od Eur 7.5 se možete popeti na pokretnu platformu, visine od 207m. Zanimljiva je činjenica da je toranj napravljen baš u samom centru grada, kako bi nakon podele grada socijalistička vlast pokazala svoju ekonomsku moć, iako je gradnja uveliko bila započeta na obodu Berlina. Neposredno ispred tornja nalazi se Neptunova fontana kao i gradska kuća poznata kao '' Crvena'' (Rotes Rathaus).

***cene su posložne promenama***

→ Unter den Linden – Bulevar Lipa

Na početku najvećeg bulevara Berlina, nalazi se Nemački istorijski muzej. Posetiocima su na raspolaganju mape, slike i razna dokumenta. Izložena je velika kolekcija najvećih nemačkih slikara XX veka Korinsta, Kolvica, Nusbauma i Kepela. Od mosta Schlossbrucke, pa sve do Pariskog placa odnosno Branderburške kapije, prostire se najlepši bulevar grada poznatiji kao ''Ulica pod lipama'' (Under Linden Strasse).

U ovoj nekada perifernoj, a danas najznačajnijoj oblasti, smeštene su Opera, nekadašnja palata princa Hajnriha, a danas univerzitet Humboldt, akademska biblioteka, i mnoge druge značajne ustanove. Skoro se na svakom uglu nalazi neka galerija.

Ljubiteljima automobila marke Mercedes preporučujemo posetu Mercedesovoj galeriji.

→ Zamak Šarlotenburg

Šarlotenburg zamak je napravljen kao letnja rezidencija za Sofiju Šarlotu, ženu Fridriha Trećeg. Centralni deo sa kupolom je završen 1699. po planovima Neringa i Grunberga.

Nakon krunisanja Pruzijskog vođe u kralja Fridriha Prvog, palata je proširena po ugledu na Versaj. Ogroman vrt je danas zelena oaza, kako za turiste, tako i za stanovnike Berlina.

Prelepo jezero, kao i redovi vinove loze, čine ovaj kompleks posebnim. Najangažovaniji arhitekta tog vremena Šinkel projektovao je mauzolej u obliku hrama, u kome su smešteni sarkofazi Kraljice Luize i Fridriha Viljema Trećeg.

Isti arhitekta je projektovao i teatar u kome su sada izložene slike, nameštaj i skulpture sa početka XIX veka. Belveder je izgradio Langhans. Tu je smeštena zanimljiva izložba kolekcija kraljevskog porcelana.

Transfer od aerodroma do grada:

Berlin raspolaže sa dva komercijalna aerodroma. Prometniji, međunarodni aerodrom Tegel i međunarodni aerodrom Šenefeld su 2009. zajedno prevezli više od 21 milion putnika. Prema letnjem redu letenja iz 2010. godine zajedno su opsluživali 166 destinacija (od toga 123 evropske) u 50 zemalja. Aerodrom Tegel se nalazi u okviru gradskog područja Berlina i predstavlja evropsko avio-čvorište kompanije Er Berlin. Sa druge strane, Šenefeld uglavnom koriste niskotarifne avio-kompanije, pošto se nalazi izvan jugoistočne granice Berlina, u državi Brandenburg.

Vlasti u Berlinu planiraju da, od marta 2013, preusmere sav berlinski vazdušni saobraćaj na noviji aerodrom Šenefeld, koji će biti preimenovan u aerodrom Berlin-Brandenburg. Tu bi se otvorilo i evropsko avio-čvorište koje bi se koristilo za letove ka Aziji.

Treći berlinski aerodrom, Tempelhof je zatvoren 2006. godine.

Sa aerodroma Tegel, transfer do centra grada (Alexander Platz) je moguć autobusom koji polazi sa terminala na svakih 10-20 minuta. Moguće je kupiti kartu u jednom pravcu, čija je cena oko 3 Eur, ali savetujemo vas da kupite dnevnu kartu koja košta oko Eur 6.5, i možete je koristiti za sve vidove prevoza u Berlinu celi dan. Obavezno je pre ulaska u autobus poništite, i uživajte u vožnji. Alexander Platz je poslednja stanica, autobus staje i kod glavne železničke stanice. Vožnja traje manje od sata, u zavisnosti od gužvi.

Takođe, na aerodromu se nalaze i taksi vozila, ali je cena znatno skuplja.

***cene prevoza podležu promenama***

Vizni režim: Viza nije potrebna.

Adresa Ambasade:

Neznanog junaka 1a, 11040 Beograd,

Tel. 011/3064-300

Radno vreme: 08.00-16.00 (petkom od 08.00-14.00)

Konzularno odeljenje

Birčaninova 19a, 11000 Beograd

Tel. 011/3064-400

Odeljenje za vize

-upis u spisak za podnošenje zahteva za vize

ponedeljak-četvrtak 07.00-09.00 časova

petak 07.00-10.00 časova

-izdavanje pasoša

ponedeljak-četvrtak 13.30-15.30 časova

petak 11.00-12.30 i 13.00-15.30 časova

Bezbednost u gradu:

Kao i u svakom gradu, i Berlin ima neke delove grada koji nisu za posećivanje. Čuvajte se džeparoša u gradskom prevozu, na velikim stanicama u vreme gužvi.

Policija u Berlinu je veoma kooperativna, nije korumpirana i rado izlazi u susret turistima. Većina policajaca i oficira priča engleski jezik, tako da u slučaju problema nikako nemojte oklevati i pozvati ih za pomoć. Broj za hitnu pomoć i vatrogasce je 112, broj za policiju je 110.

Rasističko nasilje je izuzetno retko, ali ipak postoji stepen ovog nasilja u istočnom Berlinu.

Svi turisti koji nisu beli bi trebalo da budu obazrivi u područjima kao što su Lichtenberg, Hellersdorf, Marzahn, Treptow i Kopenick u večernjim/noćnim satima ukoliko su sami.

Hrana:

Specijalitet Berlina je Currywurst-kari kobasica. To je isečena svinjska kobasica na koju je dodat kečap i kari sosi u prilogu se dobija pomfrit. Ove kobasice možete kupiti u celom Berlinu od uličnih prodavaca. Ovo jelo obavezno probajte dok ste u Berlinu. Dva dobra kioska gde se može jesti Currywurst su ''Konnekopke's Imbiss'' na liniji 2 Eberswalder Strasse Metro stanice i ''Curry 36'' suprotno od Mehrindamm metro stanice u Kreuzbergu (samo dve stanice južno od Čekpoint Čarlija). Oba kioska nude više nego korektne cene i uslugu u odnosu na ostale prodavce kobasica.

Još jedan specijalitet je Doner, nešto slično grčkom girosu, punjen pilećim ili jagnjećim mesom, salatom i povrćem. Možete ga kupiti u bilo kom turskom restoranu.

Jesti u Berlinu je neverovatno povoljno u odnosu na druge zapadne evropske prestonice i druge nemačke gradove. Grad je multietnički i mnoge kuhinje se mogu naći u centru i van. U cenu je uračunat porez po zakonu. U mnogim restoranima u centru će vam tražiti bakšiš. Skrećemo vam pažnju da je najbolje da pitate da li restoran u koji idete prima kreditne kartice pre nego što sednete – nije tako čest slučaj da kažu da prihvataju kartice, ali da se plaćanje u kešu više preferira. Najčešće primane kartice su Visa i Mastercard.

Električna energija:

230V/50Hz (Europlug, tip F, Shuko plugs)

Više iz ove kategorije « PARIZ, GRAD ZALJUBLJENIH
Airserbia
+381 11 311 21 23
0800 111 528 Za pozive iz inostranstva
Etihad
0800 190 561
Turkish
+381 11 303 61 95
+381 11 209 72 25 Kancelarija na aerodromu Beograd
Lufthansa Logotype 2
+381 11 3034 944
Austrian Airlines Logo 0
+381 11 3248 077
Swissair
+381 11 3030 140
Montenegro Airlines
+381 11 2621 122
+381 11 2286 241 Kancelarija na aerodromu Beograd
Logo Air France  01
Klm
Lot
+381 11 2028 047 - Travel Centar
Alitalia
+381 11 3245 000
Aeroflot Logo En
+381 11 3286 064
+381 11 209 7244 Kancelarija na aerodromu Beograd
Adria
Qatar
+381 11 785 9007 +381 11 209 7546 Kancelarija na Aerodromu
Aegean
+381 11 3284 781 Tal Aviation Balkans
Croatia Airlines
Flydubai
+381 11 328 2271 PMT
Pegasus
Airberlin
Belavia
Emirates
British
Iata
Olympic
Tarom
Tunisair
Virgin
SriLankan Airlines Logo
Singapore Airlines Logo
logo